Wyjątkowo rzadka obserwacja „tenisowych” drgań ołowiu

17 lutego 2022, 10:24

Po zderzeniu z rakietą czy ścianą piłka tenisowa wykonuje kilka szybkich oscylacji, spłaszczając się i wydłużając wzdłuż kierunku ruchu. W Instytucie Fizyki Jądrowej PAN poprzez pomiar kwantów gamma zarejestrowano ślady podobnych drgań zachodzących w jądrach ołowiu 208Pb wzbudzonych zderzeniami z protonami. Jedyna wcześniejsza obserwacja analogicznego zjawiska liczy ponad trzydzieści lat.



Atom

Precyzyjnie o protonie

9 lipca 2015, 12:09

Po 15 latach pomiarów i 8 latach obliczeń oraz sprawdzania błędów naukowcy pracujący przy projektach H1 i ZEUS opublikowali najbardziej precyzyjne informacje dotyczące wewnętrznej struktury i zachowania protonu. Dane, które posłużyły do analizy, pochodziły z ponad miliarda zderzeń protonów z elektronami oraz pozytonami, wykonanych w latach 1992-2007 w akceleratorze HERA


Wielki Zderzacz Hadronów zauważył wyjątkowo liczną grupę cząstek

17 marca 2017, 11:31

W Wielkim Zderzaczu Hadronów zaobserwowano zestaw pięciu cząstek w czasie analizy pojedynczego rozpadu. Zwykle w takiej sytuacji nie obserwuje się aż tylu nowych stanów.


Protonowy tranzystor zapowiada epokę bioelektroniki

21 września 2011, 12:48

W budowanych przez człowieka urządzeniach informacja przekazywana jest za pomocą elektronów. Tymczasem istoty żywe wykorzystują w tym celu jony i protony. Dlatego też na University of Washington powstał tranzystor korzystający z protonów, dzięki któremu mogą w przyszłości pojawić się urządzenia do komunikacji z organizmami żywymi


Czy do 5 znanych smaków podstawowych dołączy szósty?

6 października 2023, 08:46

Ludzie potrafią wyczuwać pięć smaków: słodki, słony, gorzki, kwaśny i umami. Autorzy nowych badań znaleźli dowody, że istnieje kolejny podstawowy smak, który potrafimy wyczuć. To smak chlorku amonu (NH4Cl). Czy środowisko naukowe zaakceptuje istnienie kolejnego smaku? Na powszechną akceptację umami, którego istnienia jako smaku podstawowego zaproponował japoński naukowiec Kikunae Ikeda, trzeba było czekać około 80 lat.


Plazmowa zebra w pobliżu Ziemi

17 lipca 2015, 10:47

Już od początku lat 70. ubiegłego wieku satelity odnotowywały zakłócenia wywołane obecnością plazmy w pobliżu ziemskiego równika magnetycznego. Ten „równikowy szum” był interpretowany jako nieuporządkowane oscylujące pola elektryczne i magnetyczne


Fizycy chcą symulować Wielki Wybuch

11 lutego 2007, 13:15

Zebrani w Pekinie fizycy poinformowali o zamiarach zbudowania urządzenia, które wyznaczy kolejny przełom w historii fizyki. Mowa tutaj o długim na 32 kilometry akceleratorze cząstek, w którym będzie dochodziło do zderzeń elektronów z pozytronami.


W zderzeniach jąder atomowych tworzą się „ogniste smugi”

11 maja 2017, 12:43

Przy wielkich energiach zderzenie masywnych jąder atomowych w akceleratorze generuje setki, a nawet tysiące cząstek, wchodzących między sobą w liczne interakcje. W Instytucie Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie wykazano, że przebieg tego złożonego procesu można przedstawić za pomocą zaskakująco prostego modelu


Najczulsza mechaniczna waga świata

2 kwietnia 2012, 12:30

Grupa profesora Adriana Bachtolda z Institut Catalá de Nanotecnologia (Kataloński Instytut Nanotechnologii) stworzył najbardziej czułą wagę mechaniczną w dziejach. Nanomechaniczny sensor jest w stanie wykryć zmiany masy rzędu 1,7 joktograma (10-24 grama). To mniej więcej waga pojedynczego protonu.


Napełnianie argonem ProtoDUNE rozpoczęte. To wstęp do zakończenia prac nad gigantycznym DUNE

17 kwietnia 2024, 09:49

W CERN-ie rozpoczęło się napełnianie ProtoDUNE, prototypu Deep Underground Neutrino Experiment (DUNE), budowanego w USA gigantycznego wykrywacza neutrin. Napełnianie ciekłym argonem jednego z dwóch detektorów ProtoDUNE potrwa niemal dwa miesiące. Komora jest olbrzymia, ma rozmiary trzypiętrowego budynku. Napełnianie drugiej komory rozpocznie się jesienią. A wszystko po to, by przetestować technologie, które będą wykorzystywane w DUNE, rozciągającym się na 1300 kilometrów eksperymencie, w skład którego wchodzi zespół detektorów wielkości 7-piętrowych budynków mieszczących dziesiątki tysięcy ton argonu.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk